18-05-2016 Nieuws van Cedris Nieuws van Cedris

Monitor voorbeeldprojecten wijst uit: re-integratie voor mensen met psychische beperkingen loont

Wat leveren samenwerkingsprojecten Werk&Inkomen en GGZ op? Welke interventies werken goed en waarom?

Tijdens de door het Ministerie van SZW georganiseerde bijeenkomst 'Leren van samenwerkingsprojecten Werk&Inkomen en GGZ' is het resultaat van monitoronderzoek gepresenteerd.

Erasmus MC

Onderzoekers van het Rotterdamse Erasmus Medisch Centrum lichtten de afgelopen jaren zes projecten door die waren bedoeld om de (arbeids)participatie van mensen met (veelal psychische) gezondheidsproblemen te bevorderen. Het gaat om: VIP-Amsterdam, Exit-Rotterdam, IPS GGZ-Noord-Holland-noord en tenslotte Fit4work (uitgevoerd in de vier grootste gemeenten).

Het onderzoek wees uit dat de re-integratie aantoonbaar positieve effecten heeft en kosteneffectief is. Mensen die gaan werken, blijken meer verbetering te ervaren in hun mentale en fysieke gezondheid. Starten met betaald werk heeft een positieve invloed op zelfwaardering, ervaren controle over gebeurtenissen en geluk. Ook neemt het zorggebruik af na het starten met betaald werk. Zie ook de infographic die Erasmus MC heeft opgesteld.

Economische evaluatie van een deel van de onderzochte projecten wijst uit dat die zorgen voor een besparing van uitkeringskosten voor de gemeente, een besparing van zorgkosten voor de zorgverzekeraar en een toename van inkomsten uit werk voor de cliënt. Daarnaast zijn er andere, niet in geld uit te drukken positieve effecten, zoals een stijging op de participatielader of verbetering van de zelfredzaamheid. Het hele rapport is hier ook te downloaden.

APE

Er is de afgelopen tijd vergelijkbaar onderzoek gedaan. In opdracht van de Stuurgroep bevordering arbeidsparticipatie van mensen met psychische aandoeningen (SZW/VWS-project ‘Mensenwerk’) deed ook APE onderzoek naar good practices in het werken met psychische klachten. Er worden in ons land vele interventies toegepast om mensen met psychische klachten, zoals depressie en overspanning, aan het werk te krijgen of te houden. APE onderzocht welke interventies effectief c.q. veelbelovend zijn, voor wie ze precies werken en wat de werkzame elementen zijn van de interventies. APE heeft 19 geselecteerde interventies nader onderzocht en beoordeeld op (theoretische) onderbouwing en effectiviteit. Vier ervan bleken aantoonbaar effectief. Van de andere 15 kon dit niet worden vastgesteld. 

De sleutel tot effectieve begeleiding van werkenden met psychische gezondheidsklachten ligt erin dat niet de klachten, maar het leren omgaan met werkgerelateerde problemen in deze aanpakken voorop staat, naast een duidelijke rol van leidinggevenden en de werkplek als oefenplek.

Bij geen van de door APE onderzochte interventies kon goed worden aangetoond welke elementen van een interventie maken dat die ook echt werkt. Onduidelijk bleef wat – of welke combinatie – er precies voor zorgt dat mensen eerder aan het werk gaan of blijven, of beter functioneren. Het APE-rapport is hier te downloaden.

Bron: bericht Oval, 10 mei 2016; Bericht APE, voorjaar 2015.