22-11-2017 Nieuws van Cedris Nieuws van Cedris

“Sociale werkplaatsen moeten dicht, maar gaan onder een andere vlag verder”

De deuren van de meeste SW-bedrijven gaan helemaal niet dicht maar staan in opdracht van gemeenten werkgevers wijd open voor mensen op beschutte werkplekken. Maar wat is nu eigenlijk het verschil?

Sinds 2015 is er geen instroom in de Wsw meer mogelijk en moeten gemeenten mensen met een arbeidsbeperking zoveel mogelijk bij een reguliere werkgever aan de slag helpen. Voor wie dit zonder begeleiding echt niet kan, moet de gemeente zorgen voor zogenoemd 'beschut werk'.

IBN-directeur Maarten Gielen: "Ik denk dat 80 tot 90% van de gemeenten het vraagstuk van beschut werk via SW-bedrijven oplost. Want waar moeten die mensen anders heen? Ze kunnen immers niet bij een reguliere werkgever terecht." De SER adviseerde medio vorig jaar om de deuren van de SW-bedrijven niet te sluiten. Want die zouden gemeenten kunnen helpen bij het opzetten van de beschutte werkplekken – zie eerder bericht.

Hoogleraar Ton Wilthagen: “mensen op beschutte werkplekken doen hetzelfde werk als op een sociale werkplaats maar voor minder loon.” De huidige circa 90.000 Wsw-werknemers krijgen een salaris tot 130% van het minimumloon, bouwen pensioen op en krijgen reiskostenvergoeding. Wie onder de Participatiewet valt en – bijvoorbeeld bij het SW-bedrijf – op een beschutte plek werkt, krijgt maximaal het minimumloon zonder pensioen of reiskostenvergoeding. IBN-consulent Margriet van der Ven “Straks worden de onderlinge verschillen nog groter doordat het nieuwe kabinet de loonkostensubsidie wil afschaffen. Dat leidt ertoe dat er straks ook medewerkers minder dan het wettelijk minimumloon verdienen.

“Op dit moment ziet beschut werk er inderdaad nog niet anders uit dan werken bij het sociale werkbedrijf,” stelt Cedris-directeur Jan-Jaap de Haan. “Maar wie beschut werk gelijk stelt aan ‘sociale werkplaats’ ondermijnt de ontwikkeling dat beschut werk ook tijdelijk kan zijn, als opstap naar werk bij een reguliere werkgever.”

Bron: Trouw, 22 november plus reportage op locatie bij IBN in Cuijk, Radar/AvroTros, 22 november 2017.

Staatssecretaris Van Ark antwoordde eind 2017 Kamervragen van de SP, naar aanleiding van het Trouw-bericht "Minder loon in werkplaats nieuwe stijl’. Daarin wordt gesteld dat personeel van sociale werkplaatsen (beschut werkzaam via de Participatiewet) veel minder is gaan verdienen dan ‘oude Wsw’ers. De laatste groep kan tot 130% WML verdienen plus pensioen en reiskostenvergoeding. De staatssecretaris bevestigt dit: bij de invoering van de Participatiewet is de toegang tot de Wsw afgesloten voor nieuwe instroom. Het zittend Wsw-bestand behoudt zijn wettelijke rechten en plichten. Het nieuwe kabinet zet erop in dat mensen die vanuit een uitkeringssituatie aan het werk gaan, zoals in beschut werk, er ook echt op vooruit gaan – zie eerder bericht. Mensen gaan dus niet werken op bijstandsniveau.

Van Ark benadrukt dat het ook nu al voorkomt dat (Wsw-)medewerkers met dezelfde werkzaamheden verschillende inkomens hebben. De meeste Sw-bedrijven verbreedden zich in de afgelopen jaren naar ontwikkelbedrijven waarin voor diverse doelgroepen enerzijds de gelegenheid wordt geboden werkervaring op de doen als voorbereiding op een baan bij een reguliere werkgever, en anderzijds werkgelegenheid wordt georganiseerd onder aangepaste omstandigheden. De voorwaarden waaronder deze mensen aan het werk zijn kunnen daarmee verschillen.

Het is, aldus de staatssecretaris, aan gemeenten om te bepalen hoe zij de toeleiding van mensen naar werk organiseren en welke rol de bestaande Sw-bedrijven daarin hebben. Voor gemeenten betekende de afsluiting van de Wsw en het organiseren van nieuw beschut werk een nieuwe situatie, waarin veel vragen beantwoord moesten worden en nieuwe werkprocessen moesten worden ingeregeld. In de praktijk benutten veel gemeenten de bestaande infrastructuur van de Sw-bedrijven om onder andere nieuw beschut werkplekken te organiseren, of om mensen te toe te leiden naar een plek bij een reguliere werkgever. Bron: Kamerbrief, 19 december 2017.